Tagaplano ng pamana sa crypto

Isang pakete: ang seed sa metal, mga PIN ng iyong device, at simpleng liham na nagpapaliwanag ng lahat. Nakaselyo sa sobre na may palatandaan kung nabuksan, sa kaha de yero o safe deposit box sa bangko na maa-access ng tagapagmana mo.

• Permanenteng pagkawala. Iisang pakete, kaya iisang sakuna lang ang puwedeng magpawala sa lahat. Sunog, baha, paglipat ng tirahan, o isang nawawalang sobre lang ay sapat para mawala ang lahat, maliban kung may pangalawang selyadong kopya sa ibang lugar.
• Maagang pag-access. Sinumang magbukas nito nang maaga ay makakakuha ng lahat nang sabay-sabay. Makikita sa selyo na nabuksan ito, pero pagkatapos na ng pangyayari.
• Pamimilit. Nasa iisang kilalang lugar ang buong estate: iisang target na puwedeng pagtuunan ng pamimilit.

Dalawang tao ang may hawak ng tig-isang bahagi. Nasa isa ang seed, nasa isa ang passphrase na nagbubukas nito. (Ang BIP39 passphrase ay anumang lihim na tekstong pipiliin mo. Tinatawag itong “25th word”, pero hindi ito aktuwal na salita mula sa wordlist.) Walang sinuman sa kanila ang makakagastos nang mag-isa. Magkasama, kaya nila.

• Permanenteng pagkawala. Ang mabigat na kapalit: mawala ang alinmang bahagi at mawawala ang lahat. Sapat na ang isang pagkamatay, isang sunog, o isang nakalimutang taguan. Dinodoble nito ang panganib ng pagkawala. Hindi nito hinahati sa kalahati.
• Maagang pag-access. Matibay: walang mabubuksan ang isang bahagi lang.
• Pamimilit. Dalawang target, bawat isa ay may kalahati lang. Kailangang maabot ng umaatake ang pareho.

Tatlong susi: sa iyo, sa tagapagmana mo, at sa isang propesyonal. Alinmang dalawang susi na magkasama ay makakagastos. Kaya walang sinuman, kahit ikaw, ang makakagastos nang mag-isa. Sa araw-araw, kasabay mong pumipirma ang isa sa dalawa. Kung kailangan, magkasamang maibabalik ng tagapagmana at propesyonal ang access nang hindi kailanman nakikita ang iyong seed.

• Permanenteng pagkawala. Hindi nawawala ang access kahit mawala ang alinmang isang susi. Ang tunay na panganib ay kapabayaan: lumang wallet software, setup na hindi naitala, at recovery na hindi kailanman naensayo ng sinuman.
• Maagang pag-access. Matibay: walang iisang tao, kahit ang abogado, ang makakapaglipat ng anuman nang mag-isa.
• Pamimilit. Matibay: isang susi lang ang makukuha sa pamimilit sa isang tao, at hindi sapat ang isang susi.

Hinahati ng software ang lihim mo sa ilang share, halimbawa 5, na alinmang 3 sa mga ito ay kayang bumuo nitong muli. Ipinapamahagi ang mga ito sa iba’t ibang tao at lugar. Walang ibinubunyag ang mas kaunti sa 3.

• Permanenteng pagkawala. May tunay na reserba (5 share, kailangan ng 3), pero kailangan ng mga tool na tugma. Tandaan: may sariling wordlist ang karaniwang pamantayan (SLIP-39), kaya karaniwan ay hindi mo mahahati ang kasalukuyang BIP39 seed sa ganitong mga share. Ise-set up ito kapag ginagawa ang wallet. Sa mga sariling-imbentong pamamaraan tahimik na nawawala ang mga pondo.
• Maagang pag-access. Matibay kapag kulang sa itinakdang bilang: walang mabubuksan ang 2 sa kinakailangang 3 share.
• Pamimilit. Kailangan ng umaatake ang 3 magkahiwalay na may hawak. Pero ang magkakamag-anak na magkakakilala ay maaaring matipon sa iisang pagbisita.

Para sa mga coin na naiwan sa exchange, gamitin ang sarili nitong proseso para sa beneficiary o estate kung mayroon. Marami ang wala. Kung gayon, kailangan ng dokumentadong proseso para sa estate: listahan ng account, hindi kailanman mga password, kasama ang mga papeles ng death certificate.

• Permanenteng pagkawala. Lubos na nakadepende sa exchange, sa bansa mo, at sa iyong mga papeles. May mga account na puwedeng muling buksan sa pamamagitan ng probate. Ang iba ay hindi talaga nagpapahintulot na magtalaga ng beneficiary, at maaaring hindi na ma-access ang mga coin kung kulang ang mga dokumento ng estate o bumagsak ang exchange. Suriin ang kasalukuyang proseso ng iyong exchange. Huwag magpalagay.
• Maagang pag-access. Nakadepende sa mga legal na papeles ang access ng tagapagmana, hindi sa paglilihim. Pero laging hawak ng exchange mismo ang mga susi.
• Pamimilit. Matibay sa bahay: walang pisikal na bagay na maisusuko, at may mga tanggapang humahawak sa mga kaso ng pandaraya at nagpi-freeze ng account.